Αντικαταθλιπτικά

  • font size decrease font size decrease font size increase font size increase font size
  • Print
  • Το Email σου
Υπάρχουν διάφορα είδη αντικαταθλιπτικών τα οποία βοηθούν στην αντιμετώπιση της κατάθλιψης. Τα περισσότερα από αυτά λειτουργούν επαναφέροντας την ισορροπία των νευροδιαβιβαστών (χημικές ουσίες που απελευθερώνονται κατά την επικοινωνία κυττάρων) στον εγκέφαλο. Ασκούν επίδραση στη σεροτονίνη ή/και στη νοραδρεναλίνη ενώ άλλα επιδρούν στη ντοπαμίνη. Είναι επιστημονικά τεκμηριωμένο ότι οι νευροδιαβιβαστές αυτοί συμμετέχουν στη διαμόρφωση της διάθεσης αλλά δεν είναι ακόμα γνωστό με ποιόν τρόπο συγκεκριμένα συμβαίνει αυτό. Τα αντικαταθλιπτικά φάρμακα λοιπόν δεν θεραπεύουν ακριβώς την κατάθλιψη αλλά βοηθούν το άτομο να αισθανθεί καλύτερα ελαττώνοντας κάποια καταθλιπτικά συμπτώματα. Έπειτα το άτομο μπορεί να λάβει πιο εύκολα δράση σχετικά με τα προβλήματα που προκαλούν ή επιδεινώνουν την κατάθλιψή του.

 

Διάρκεια λήψης αντικαταθλιπτικών φαρμάκων

Αν και είναι πιθανή κάποια βελτίωση από τις πρώτες εβδομάδες λήψης, κατά βάση τα αντικαταθλιπτικά χρειάζονται 3 με 4 εβδομάδες για να εκδηλώσουν το πλήρες θεραπευτικό τους αποτέλεσμα. Καθότι τα αντικαταθλιπτικά φάρμακα δεν προκαλούν εξάρτηση οι ειδικοί συμβουλεύουν τη λήψη των φαρμάκων για τουλάχιστον 6-9 μήνες. Η έρευνα δείχνει πως η διάρκεια αυτή αυξάνει την ποιότητα της αποκατάστασης και μειώνει τις πιθανότητες υποτροπής. Η συνήθεια να σταματάει κάποιος τα αντικαταθλιπτικά μόλις νιώσει καλύτερα είναι λανθασμένη και ανεύθυνη. Μάλιστα όταν η παύση λήψης αντικαταθλιπτικών συστήνεται από τον επιβλέποντα ψυχίατρο αυτή γίνεται σταδιακά για να δοθεί στον οργανισμό ο απαραίτητος χρόνος να προσαρμοστεί. Παρά τη σταδιακή παύση κάποιες φορές ενδέχεται να παρουσιαστούν συμπτώματα διακοπής. Η εξέλιξη αυτή πρέπει να συζητηθεί με τον ψυχίατρο και ίσως χρειαστεί η παύση να γίνει με πιο αργούς ρυθμούς.


Χρήσιμες οδηγίες κατά τη λήψη αντικαταθλιπτικών φαρμάκων

• Η υποτροπή της κατάθλιψης έχει συχνά σχέση με ασυνεπή λήψη των φαρμάκων. Η πρώιμη διακοπή της αγωγής, η μη συστηματική λήψη των φαρμάκων και η αυθαίρετη αλλαγή της προτεινόμενης καθημερινής δόσης μπορούν να έχουν ποικίλα ανεπιθύμητα αποτελέσματα. Είναι σημαντικό λοιπόν να ακολουθούνται οι οδηγίες του θεραπευτικού πλάνου που συνέστησε ο θεράπων ψυχίατρος και να συζητιούνται μαζί του οποιεσδήποτε πιθανές τροποποιήσεις.
• Αν παίρνετε άλλα φάρμακα ή φυτικά σκευάσματα, είναι σημαντικό να ρωτήσετε τον γιατρό σας αν είναι ασφαλής η λήψη τους μαζί με τα αντικαταθλιπτικά για να αποφευχθούν τυχόν αλληλεπιδράσεις. Είναι επίσης σημαντικό να ενημερώνετε τον γιατρό σας για άλλες οργανικές παθήσεις ή ιστορικό ψυχολογικών προβλημάτων ώστε να επιλέξει το πιο κατάλληλο φάρμακο.
• Να αποφεύγετε την κατανάλωση αλκοόλ και τη χρήση ναρκωτικών παράλληλα με την λήψη αντικαταθλιπτικών καθώς οι αντιδράσεις με το αλκοόλ ισοδυναμούν είτε με σοβαρές παρενέργειες είτε με μειωμένη θεραπευτική ικανότητα των φαρμάκων. Ο θεράπων ψυχίατρος πρέπει να είναι ενήμερος σε περίπτωση που πίνετε συστηματικά.
• Αν παραλείψατε να λάβετε μια δόση στην συνηθισμένη της ώρα αλλά την θυμηθείτε μέσα στις επόμενες 1-2 ώρες, πάρτε την αμέσως. Αν έχει παρέλθει μεγαλύτερο χρονικό διάστημα, απλώς παραλείψτε την χαμένη δόση ή ζητήστε την συμβουλή του γιατρού σας. Πάρτε την επόμενη δόση στην σωστή της ώρα και μην προσπαθήσετε να αντισταθμίσετε την απώλεια με παίρνοντας μεγαλύτερη δόση. Αν δεν πάρετε κάποιες δόσεις, ενδέχεται να παρουσιάσετε συμπτώματα “διακοπής” (βλ. πίνακα).

 

Διαδεδομένοι μύθοι για τα αντικαταθλιπτικά:

Μύθος: Τα αντικαταθλιπτικά είναι εθιστικά «ψυχοφάρμακα», αλλάζουν την προσωπικότητα του ατόμου και του προσφέρουν ψεύτικη χαρά.
Πραγματικότητα: Η σύγχρονη γενιά αντικαταθλιπτικών χαπιών δεν έχει παρατηρηθεί σε καμία περίπτωση να προκαλεί εθισμό και σίγουρα δεν παρεμβαίνει στην προσωπικότητα του ατόμου, η οποία δεν αποτελεί τομέα προς παρέμβαση. Μάλιστα όσοι ξεκινούν αντικαταθλιπτικά συνήθως αναφέρουν πως αισθάνονται ο εαυτός τους και πάλι και όχι σαν «άλλος άνθρωπος». Παράλληλα δεν είναι σχεδιασμένα να παρέχουν ψεύτικη χαρά αλλά να μειώσουν τα καταθλιπτικά συμπτώματα. Το άτομο μπορεί στη συνέχεια (αφού έχει βελτιωθεί το επίπεδο ενεργητικότητας και η διάθεση) να κάνει αλλαγές στον τρόπο της ζωής του, στις σχέσεις και στις σκέψεις του που συνέβαλαν στην εκδήλωση της κατάθλιψης και με αυτό τον τρόπο να μειώσει τις πιθανότητες υποτροπής.

Μύθος: Μόλις νιώσω καλύτερα, μπορώ να σταματήσω να παίρνω τα αντικαταθλιπτικά.
Πραγματικότητα: Όπως συμβαίνει και με την αντιβίωση (που πρέπει να συνεχίσετε να την παίρνετε σύμφωνα με τις οδηγίες του γιατρού, ακόμη κι αν έχετε νιώσει καλύτερα νωρίτερα), πρέπει να συνεχίσετε να παίρνετε τα αντικαταθλιπτικά ακόμα κι αφού νιώσετε καλύτερα, σύμφωνα με τις οδηγίες του γιατρού σας.

Μύθος: Αν αρχίσω να παίρνω αντικαταθλιπτικά, θα πρέπει να τα παίρνω για το υπόλοιπο της ζωής μου.
Πραγματικότητα: Οι περισσότεροι άνθρωποι που παίρνουν αντικαταθλιπτικά φάρμακα πρέπει να τα λαμβάνουν συνεχώς για 6-9 μήνες. Αυτό όμως δε σημαίνει ότι είναι απαραίτητα για μια ζωή. Τις περισσότερες φορές, ο γιατρός σας θα σας καθοδηγήσει σύντομα στη σταδιακή διακοπή της λήψης των φαρμάκων.

Μύθος: Τα αντικαταθλιπτικά σας βοηθούν να ξεχάσετε τα προβλήματα σας, όχι όμως και να τα αντιμετωπίσετε.

Πραγματικότητα: Τα αντικαταθλιπτικά δεν μπορούν να σας κάνουν να ξεχάσετε τα προβλήματα σας αλλά μπορούν να σας βοηθήσουν να είστε σε θέση να ασχοληθείτε μαζί τους. Η κατάθλιψη μπορεί να διαστρεβλώσει την αντίληψη σας για τα προβλήματα σας και να σας εξαντλήσει, αποστερώντας σας από την απαραίτητη ενέργεια για την αντιμετώπιση δύσκολων θεμάτων. Πολλοί θεραπευτές αναφέρουν ότι όταν οι ασθενείς τους παίρνουν αντικαταθλιπτικά, αυτό τους βοηθά να σημειώσουν μεγαλύτερη πρόοδο στην θεραπεία τους.

 

   

 

Προσοχή στην "Χημική ανισορροπία"

Καθώς τα αντικαταθλιπτικά φάρμακα λειτουργούν επηρεάζοντας την χημεία του εγκεφάλου αρκετοί άνθρωποι συμπεραίνουν λανθασμένα πως η κατάθλιψη προκαλείται αποκλειστικά από αλλαγές στον εγκέφαλο. Η πιο διαδεδομένη έκφραση που περιγράφει τη κατάσταση αυτή και χρησιμοποιείται από ορισμένους ψυχιάτρους είναι αυτή της «χημικής ανισορροπίας». Η επιστημονική πραγματικότητα όμως δεν είναι τόσο απλή, καθώς δεν έχει καταστεί ακόμα γνωστό αν οι αλλαγές αυτές στον εγκέφαλο προκαλούν την κατάθλιψη ή αν προκαλούνται από την ίδια τη κατάθλιψη. Υπάρχουν ορισμένα τεστ που χρησιμοποιούνται στην μελέτη της κατάθλιψης αλλά δεν είναι πολύ ακριβή και δεν εμφανίζουν πάντα σταθερά αποτελέσματα μεταξύ τους. Αυτά τα τεστ δεν χρησιμοποιούνται για διάγνωση.

 

Το παρακάτω σύντομο βίντεο εξηγεί περιεκτικά πως λειτουργούν τα αντικαταθλιπτικά: 

 

Περισσότερα για τα αντικαταθλιπτικά φάρμακα στην ιστοσελίδα του ΜΑΖΙ.

 

 

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ: Η συγγραφή του παραπάνω άρθρου είναι αποτέλεσμα αναλυτικής διερεύνησης. Περισσότερα εδώ.

Βαθμολόγησε αυτό το άρθρο
(0 votes)

Γράψε το σχόλιό σου

Το έργο χρηματοδοτείται από την Ισλανδία, το Λιχτενστάιν και τη Νορβηγία στο πλαίσιο του Προγράμματος «Είμαστε όλοι Πολίτες», το οποίο είναι μέρος του συνολικού Χρηματοδοτικού Μηχανισμού του ΕΟΧ για την Ελλάδα, γνωστού ως EEA Grants. Διαχειριστής Επιχορήγησης του Προγράμματος είναι το Ίδρυμα Μποδοσάκη. Στόχος του Προγράμματος είναι η ενδυνάμωση της κοινωνίας των πολιτών στη χώρα μας και η ενίσχυση της κοινωνικής δικαιοσύνης, της δημοκρατίας και της βιώσιμης ανάπτυξης.



Τονίζεται πως η σελίδα σε καμία περίπτωση ΔΕΝ παρέχει κλινικές υπηρεσίες (ψυχιατρικές, φαρμακευτικές ή ψυχοθεραπευτικές) και ΔΕΝ τις υποκαθιστά με οποιονδήποτε τρόπο. Σας συνιστούμε να συμβουλεύεστε πάντοτε τον ειδικό με τον οποίο συνεργάζεστε πριν ακολουθήσετε οποιαδήποτε συμβουλή ή οδηγία που ενδεχομένως διαβάσατε στις στα άρθρα. Γενικότερα, σας συνιστούμε να ζητάτε πάντοτε την συνδρομή ειδικού επαγγελματία ψυχικής υγείας πριν πάρετε οποιαδήποτε απόφαση που αφορά είτε την δική σας θεραπεία είτε την θεραπεία άλλων.

Κύλιση στην Αρχή